Bu yazımda sizlere, Budist Uygur metinlerinde görülen Budizm ve Manihaizm gibi dinlerin etkisiyle beraber o zamanki toplumdan günümüze kadar süregelen kadına bakış açısı konusundan bahsedeceğim.
Geçmişten bugüne kadının toplumdaki yeri pek çok uygarlıkta farklılıklar göstermiştir. Bu durum için birçok faktör etkileyici olmuştur. Süregelen birçok uygarlığın aksine Türk toplumlarında kadının yeri olumlu bir konumda olmuştur. Kadın sosyal siyasal ve toplumsal hayatta önemli bir konumda olmuştur. Destanlarda ve Türk mitolojilerinde anlatıldığı üzere pek çok kutsallığı bünyesinde barındıran örnekler teşkil etmiştir. Destanda geçtiği üzere Köktürklerde Oğuzun eşinin gökten indiği ikinci eşinin ağaç kavuğunda meydana geldiği bilinmektedir. Bu şekilde kutsal bir anlam ifade eden kadının yeri daha sonraları dini ve kültürel pek çok etkiyle olumsuz bir hâl almıştır. Bu makalede Budizmin buradaki etkisi öne koyulmaktadır. Tarih boyunca şeytan ve yılan kavramı kötülüğü temsil etmiş olup birçok toplumda olduğu gibi aşağı görülen kadınlarla da bunlar arasında bağlantı kurulmuştur.

Toplumların dinsel ve inanışsal birçok farklı mitolojik anlatıları mevcuttur bunlar her toplumda kendine has olsa da çoğunluğunda şeytani olan, kötülüğü temsil eden tüm özellikler kadınla bağdaşık anlatılardır. Budizm’de de durum böyledir ve kadın; sinsilikler, kötülükler üreten şehveti ön plana çıkaran erkekleri de bu unsurlarla beraber kötülüğe çeken varlıklar olarak görülmüştür. Geçmişten günümüze gelişte tüm bu bilinenler ışığında şeytan, yılan, kadın üçlemesi bazen yaşanılan örneklerle kendini hatırlatıp hissettirmektedir. Bugün hâlâ yakıştırma olarak kötülük unsuru olan herhangi bir konuda kadına “yılan” yakıştırması yapılmaktadır. Bu da toplum içinde kendisine yaşam bulan dini, kültürel, etnik vb. unsurların toplumların olaylara bakış açısını etkilediğini bize göstermektedir.

Kaynakça: Eski Budist Uygur Metinlerinde Şeytan Yılan Kadın İlişkisi – Hacer Tokyürek

Yorum Bırak

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir